Wchodzisz do salonu fortepianowego i fortepian stojący w kącie? Nowy. Ten wciąż w skrzyni na zapleczu? Też nowy. A ten, który stoi na wystawie od zeszłej wiosny? Podobno również nowy. Zanim więc wydasz naprawdę poważną sumę pieniędzy, warto ustalić jedną rzecz — co tak naprawdę oznacza nowy fortepian? Czy „nowy fortepian” został wyprodukowany w bieżącym roku kalendarzowym? Zrozumienie, co kryje się pod tym drobnym słowem, i dlaczego instrument stojący na wystawie może okazać się najrozsądniejszym zakupem w całym salonie, pozwoli Ci zaoszczędzić zarówno pieniądze jak i nerwy.
„Nowy” nie oznacza „wyprodukowany w tym roku”
To właśnie zaskakuje najbardziej. W branży fortepianowej instrument uznaje się za nowy tak długo, jak długo nie został sprzedany użytkownikowi końcowemu. To cała definicja. Może stać na wystawie salonu przez sześć miesięcy, rok, a czasem i dłużej — i nadal będzie nowy. Bo nikt nigdy nie był jego właścicielem.
Słowo „nowy” nie oznacza więc, że fortepian został wyprodukowany w tym roku. Fortepian koncertowy mógł opuścić fabrykę osiemnaście miesięcy temu, przebyć podróż przez cały kontynent i czekać w salonie, zanim tam wszedłeś. Staje się „używany” dopiero w momencie, gdy kupi go prywatny właściciel, a potem go odsprzeda.
Jeśli rok produkcji naprawdę ma dla Ciebie znaczenie — ze względu na wartość odsprzedaży albo po prostu święty spokój — nie musisz go zgadywać. Każdy fortepian posiada numer seryjny, zwykle wybity na żeliwnej płycie wewnątrz instrumentu. Na jego podstawie można określić rok produkcji fortepianu lub pianina.
Teraz jeszcze słowo o gwarancji. Fortepian, który nigdy nie został sprzedany użytkownikowi końcowemu, zwykle objęty jest pełną gwarancją producenta. Liczoną od dnia zakupu, a nie od dnia produkcji.
Fortepian powystawowy: wyeksploatowany czy lepiej przygotowany?
Model powystawowy — to nowy instrument, który jest rozpakowany i wystawiony w salonie fortepianowym, tak aby klienci mogli obejrzeć czy na nim zagrać. I pierwsza obawa jest zawsze taka sama: skoro siedziały przy nim dziesiątki obcych osób, to czy ten fortepian nie jest już zbytnio wyeksploatowany? Otóż nie, fortepian to nie para butów. 🙂 W przyzwoitym salonie fortepianowym ruch jest niewielki, a na poszczególnych instrumentach gra się okazjonalnie po kilka minut, a nie przez osiem godzin dziennie – codziennie. Filc i mechanizm są wykonane tak, by wytrzymać dekady grania, cóż przy tym jest sezon na wystawie.
W rzeczywistości wielu techników powie Ci, że fortepian powystawowy to lepszy zakup — i mają ku temu dobre powody.
- Jest już „ustabilizowany”. Fortepiany zbudowane są w skrócie z drewna, filcu i drutu — materiałów organicznych i „niespokojnych”, które reagują na temperaturę czy wilgotność. Fortepian świeżo wyjęty ze skrzyni wciąż dopiero przyzwyczaja się do warunków panujących w pomieszczeniu. Ten, który spędził miesiące na wystawie salonu, ma ten proces już za sobą, co zwykle oznacza stabilniejsze strojenie, gdy trafi już do Twojego domu.
- Został odpowiednio przygotowany. Każdy fortepian, wystawiony w salonie, jest rozpakowany, nastrojony, wyregulowany i po intonacji — często kilkukrotnie. Wszystko na koszt sprzedawcy. Nowy fortepian kupiony prosto „od producenta” ma ten cały proces jeszcze przed sobą.
- Wiesz dokładnie, co kupujesz. Nie ma dwóch identychnych fortepianów akustycznych, nawet jeśli zeszły z tej samej linii produkcyjnej. Kupując model wystawowy, kupujesz dokładnie to brzmienie i sposób gry, który już sprawdziłeś i który Ci się spodobał.
Ten ostatni punkt uważam za najważniejszy. Przy instrumencie, który zostanie z Tobą na dwadzieścia czy trzydzieści lat.
Czy można fortepian powystawowy kupić taniej?
Czasami tak — i tu robi się ciekawie dla każdego, kto kupuje z rozwagą. Ponieważ fortepian wystawowy stoi na ekspozycji, to sprzedawcy są zwykle znacznie bardziej otwarci na negocjacje, niż w przypadku zapakowanego, poszukiwanego modelu. Rabaty nie należą do rzadkości, zwłaszcza jeśli instrument stał na wystawie dłuższy czas albo ma drobną skazę.
A jeśli cena nie drgnie, często można liczyć na dodatki w atrakcyjnych cenach. Wygodna regulowana ława, dobrej jakości słuchawki do pianina z silent systemem, albo wliczone w cenę pierwsze strojenie. I tak będą Ci potrzebne, gdy fortepian będzie się aklimatyzował w Twoim domu. Jedno zastrzeżenie: naprawdę pożądany model, dostępny w ograniczonej liczbie, może w ogóle nie podlegać rabatowi — i trudno się temu dziwić.
Kilka pokrewnych określeń, które warto znać
Jest coś, co myli kupujących bardziej, niż powinno: ten sam rodzaj fortepianu funkcjonuje pod kilkoma różnymi nazwami. Niemal wszystkie opisują jedno i to samo. Zupełnie nowy instrument, wystawiony w salonie, ale nigdy nie sprzedany prywatnemu właścicielowi. Znajomość tych wariantów pozwala z pewnością czytać ogłoszenia, zwłaszcza z różnych krajów.
- Fortepian powystawowy — najbardziej uniwersalne i najczęściej stosowane określenie w całej branży. Oznacza po prostu, że instrument jest wykorzystywany do prezentacji.
- Fortepian ekspozycyjny — bardzo popularne w całej branży instrumentów. Sugeruje, że fortepian jest częścią starannie dobranej ekspozycji, dostępnej do natychmiastowego wypróbowania.
- Ex-display piano — najczęściej używane w Wielkiej Brytanii. W kontekście brytyjskim instrumenty te często pojawiają się podczas wyprzedaży „clearance”, robiących miejsce na nowsze modele.
- Floor model — bardziej rozpowszechnione w Stanach Zjednoczonych. Odnosi się konkretnie do fortepianu aktualnie stojącego na „podłodze salonu”, w odróżnieniu od tego, który wciąż pozostaje w skrzyni transportowej.
Czy zatem fortepian powystawowy się opłaca?
Dla większości kupujących zdecydowanie tak. Otrzymujesz instrument profesjonalnie przygotowany, ustabilizowany w strojeniu, brzmiący dokładnie tak, jak słyszałeś go w salonie. Zwykle za mniej niż jego zapakowany odpowiednik i z taką samą, pełną gwarancją. Jeśli rozważasz konkretny instrument, każde ogłoszenie na Klaviano pokazuje jego markę, rok produkcji, sprzedawcę czy stan. Dzięki temu możesz sprawdzić historię numeru seryjnego, zanim jeszcze podniesiesz słuchawkę.